تهدید سلامتی یا تفریح در ساحل عسلویه

خرداد ۳۱ام, ۱۳۹۳ (دیده شده 2,985 بار)

پایداری جوی ناشی از وارونگی دمایی یا پدیده اینورژن یکی از مهمترین علل افزایش پتانسیل آلودگی هوا در منطقه عسلویه است. این پدیده بیشتر در زمستانها اتفاق می افتد، به طور طبیعی درلایه تحتانی جو(تروپوسفر) با افزایش ارتفاع، دما کاهش می یابد، یعنی هوای سطح زمین که در مجاورت زیست کره واقع شده گرم تر از سطوح بالاتر است، لذا در چنین شرایطی نوسانات عمودی جو به راحتی مهیا شده و هوای سطح زمین با هوای پاک و پاکیزه سطوح بالایی جابجایی صورت داده و تهویه طبیعی به این شکل انجام می گیرد. اما اگر شرایط به گونه ای باشد که با افزایش ارتفاع دما نیز افزایش یابد، یعنی هوای مجاور سطح زمین سردتر از سطوح بالایی باشد، در این حالت جابجایی عمودی جو متوقف شده و هوای سطح زمین به حالت پایدار مسکوت می گردد، به چنین حالتی وارونگی دمایی یا اینورژن گفته می شود، و از آنجاییکه منابع آلاینده هوا به طور دائم آلاینده های خود را در داخل لایه سطحی تزریق می کنند، غلظت آلاینده ها در این شرایط به شدت افزایش می یابد . آلودگی هوا زمانی به شدیدترین حد خود می رسد که پدیده وارونگی، با ارتفاع کم و برای مدت طولانی تر در هوای منطقه باقی بماند. در واقع لایه اینورژن با ارتفاع کم و مدت زمان مدید، حائل پایدار و ساکنی ایجاد می کند که مانع اختلاط این سطح با سطوح بالایی شده و با افزایش غلظت آلاینده ها در زیر آن، آلودگی هوا تشدید می شود. وارونگی هوا منجر به تشکیل مه دود فتوشیمیایی در سطح زمین مناطق آلوده صنعتی شده و سلامتی انسان ها را تهدید می کند.هنگامی که از آخرین تونل اتوبان پالایشگاه پارسیان به سمت عسلویه خارج می شوید،شما می توانید “مه دود فتو شیمیایی” را بصورت ابری آلوده و قهوه ای رنگ در بالای سطح منطقه عسلویه مشاهده فرمایید. آلاینده های هوا هنگامی که بصورت ترکیبی با آلاینده های دیگر در مه دود و بیش از حد مجاز وجود داشته باشند می توانند اثر تخریبی بیشتری بر سلامتی انسانها نسبت به حالت عادی داشته باشند. این مه دود بصورت بسیار رقیق تر در بالای سر شهر تهران بویژه بیشتر در زمستانها نیز وجود دارد. اما مهم ترین عوامل آلوده کننده هوا چه می باشند؟ ذرات معلق ، گازها و ترکیبات مضر مانند: منو اکسید کربن، دی اکسید نیتروژن، دی کسید گوگرد، گاز سمی سولفید هیدروژن، ازن، سرب، تولوئن، بنزن و …
هنگامی که فرد ذرات معلق موجود در هوا را استنشاق نماید این ذرات ممکن است باعث بروز بیماری های تنفسی یا کاهش کارایی شش ها گردد. منواکسید کربن گازی بی رنگ و بی بو بوده، در سطوح بالا وجود داشته و یک گاز سمی به شمار می آید و ممکن است تنفس آن در غلظت های بالا باعث بروز حملات قلبی، آسیب به سیستم قلبی عروقی و ناقص شدن جنین گردد. دی اکسید نیتروژن نیز گاز قهوه ای متمایل به سرخ بوده و آلاینده ای است که توسط انسان تولید می شود و می تواند باعث بالا رفتن استعداد فرد به عفونت ریوی شده و ممکن است باعث ایجاد تغییرات دائمی در ریه گردد. دی اکسید گوگرد در غلظت های بالا می تواند باعث خس خس کردن سینه، تنگی نفس و یا کاهش تنفس گردد. ازن به طور مستقیم به هوای اطراف منتشر نمی شود بلکه بر اثر واکنش ترکیبات آلی فرار، با دی اکسید نیتروژن و در معرض نور خورشید بوجود می آید. آگر در مدت زمان طولانی در معرض ازن قرار بگیریم، ممکن است منجر به آسیب برگشت ناپذیر به ریه، بیماری مزمن تنفسی و آسم گردد.
یک کارشناس محیط زیست پس از بازدید از منطقه عسلویه و در گفتگو با ایلنا اظهار می دارد: تنها در منطقه عسلویه به دلیل مجهز نبودن فلرهای (مشعل‌های بلند گاز سوز) پروژه‌های نفتی و گازی به فیلتر‌های پالایش گاز، هوای منطقه از گازهای مرگباری چون سولفید هیدروژن و دی اکسید گوگرد آکنده است، تنها تنفس یک دم از گاز سنگین و بدبو‌ی سولفید هیدروژن (بیش از (۳۰۰PPM می‌تواند منجر به مرگ افراد شود، این در حالی است که در حال حاضر این گاز سمی و خطرناک از هر فلر مشتعل با فشار ۲۰۰PSI خارج می‌شود، علاوه بر آن طبق استانداردهای بین المللی تا شعاع ۱ کیلومتری فلرهای متصاعد کننده چنین گازهای خطرناکی، نباید منطقه مسکونی وجود داشته باشد، امادر هر فاز پالایشگاهی عسلویه ۴ فلر خروج گاز وجود دارد.
وی با اعلام اینکه در حال حاضر به واسطه اجرای پروژه‌های عظیم گازی – پتروشیمی حداقل ۳۰ فلر از مجموع نزدیک به ۹۸ فلر فعال منطقه پارس جنونی در منطقه عسلویه قرار دارد، افزود: باوجود آنکه ممکن است وضعیت آلودگی هوا منطقه عسلویه در گزارش مسئولان محیط زیست استان بوشهر استاندارد معرفی شود اما طبق بررسی‌های مراکز دانشگاهی وضعیت آلودگی آب و خاک در این منطقه رو به گسترش است بطوری می ‌توان مدعی شد که آب و هوای عسلویه صد برابر شهر تهران آلوده است.
آغاجری همچنین از بالا بودن مقدار دی اکسید نیتروژن، ازن و سایر آلاینده‌های آلی و ذرات به ویژه آزبست در هوای منطقه عسلویه خبرداد و گفت: وجود ذرات آزبست در هوای تنفسی آنقدر خطرناک است که مقادبر PPM-۵۰، PPM-۱۰۰-۸۰ و PPM-۵۰۰ از این ماده شیمایی به ترتیب می‌تواند به سرگیجه و استفراغ، فلج و مرگ افراد منجر شود.
وی بابیان اینکه دیگر ذرات شیمیایی موجود در هوا مثل نیترات‌ها و ازن باعث اسیدی شدن سطح چشم و سوزش می‌شود، افزود: علاوه بر این‌ها وجود اکسیدهای سولفور و نیتروژن در هوای مرطوب و شرجی منطقه عسلویه، ترکیبی اسیدی به وجود می‌آورد که از طریق تنفس جذب بدن می‌شود.
آغاجری در ادامه با اشاره به وجود بیش از حد ریز گرد‌ها درشت در هوای منطقه عسلویه، عنوان می کند: در حال حاضر بیشتر مواقع ریزگرد‌ها مانند ابری رقیق سرتاسر منطقه را فرا گرفته‌اند وی این مسئله به خصوص در موقع وارونگی هوا بسیار آزار دهنده است. برخی اوقات درشتی قطر ذرات این ریزگرد‌ها تا چند میکرون هم می‌رسد، که در هنگام تنفس به راحتی از ریه‌ها عبور کرده و در ‌‌‌نهایت با رسوب در رگ‌های کوچک موجب التهاب عروق می‌شود .ریزگردهای موجود در هوای عسلویه در مواجه با چشم‌های غیر مسلح نیز در عروق چشمی جای گرفته و موجب اختلالات چشمی و بینایی کوتاه مدت و حتی بلند مدت خواهد شد.
این فعال مستقل کارگری با اشاره به وجود میزان بالایی از آلاینده سرب در هوای منطقه عسلویه اظهار می دارد: این وضعیت درحالی است که وجود سرب با غلظت ۶۰ میکروگرم در حجم سی لیتر از خون هر فرد می‌تواند به افزایش ورم مغزی منجر شود.
وی با تاکید بر ناشناخته بودن آثار و تبعات احتمالی این مواد آلاینده اضافه می کند: تشخیص کامل این عوارض نیازمند برررسی‌های پزشکان محقق است.
وی بابیان اینکه استمرار فعالیت فلرهای فاقد فیلتر پالایش گاز و آلوده شدن هوای منطقه عسلویه، می‌تواند به شیوع بیماری‌های خونی و تنفسی در میان ساکنان منطقه منجر شود، گفت: در حال حاضر بیماری‌های تنفسی و ریه‌ای در اینجا به یک مسئله معمولی در میان کارکنان و ساکنان این منطقه تبدیل شده است.
این کارشناس محیط زیست در خصوص وضعیت آب‌های سطحی و فاضلاب این منطقه می گوید: با توجه به اینکه فاضلاب‌های صنعتی مربوط به پروژه‌های پالایشگاهی و پتروشیمی بدون هیچ تصفیه‌ای وارد خلیج فارس می‌شوند ابعاد آلودگی‌های زیست محیطی در منطقه عسلویه بسیار گسترده‌است بطوری که همین چند وقت پیش به دلیل افزایش آلودگی آب‌های ساحلی جلبک‌های قرمز تمامی سطح محدوده بندر طاهری تا انتهای فازهای عسلویه را فراگرفتند و درنتیجه همه آبزیان این ناحیه به دلیل نرسیدن اکسیژن خفه شدند.
وی بابیان اینکه مهم‌ترین دلیل آلودگی آب و هوا و تهدید سلامتی ساکنان در منطقه پارس جنوبی به ویژه منطقه ویژه عسلویه حاکم نبودن قانون است، و در پایان یادآور می شود: این مناطق جزء مناطق آزاد و ویژه اقتصادی محسوب می‌‌شوند و به همین دلیل در مناطق مورد نظر هیچ الزامی برای اجرای قوانین مربوط محیط زیست و یا کار و تامین اجتماعی وجود ندارد.
همه این موارد در حالی است که در شهرستان لامرد هیچ تفرجگاهی وجود ندارد و مردم ما بویژه در فصولی مانند زمستان و بهار که هوا مناسب است برای تفریح به ساحل عسلویه یا بندر نخل تقی می روند، آیا وقت آن نرسیده که مسولین شهر به فکر ایجاد تفریحگاههای عمومی و پارک های طبیعی باشند؟ تا مردم ما مجبور نباشند برای یک ساعت تفریح این همه راه بپیمایند و در ساحل عسلویه با خون خود بازی کنند؟

منبع گزارش کارشناس محیط زیست: سایت مهرستان

Comments are closed.